Wejścia projektora

Wejścia projektora

Wejścia projektora 978 927 Cinematic

Wejścia sygnałowe projektora

Każdy projektor jak i telewizor posiada pewien pakiet złącz, inaczej nazywanych wejść sygnałowych za pomocą których możemy przesłać do urządzeń sygnał audio-video. Z reguły złącza mają to do siebie, że pracują w innych protokołach i standardach. Umożliwiając tym samym przyjęcie przez projektor innego typu sygnału.

Skupmy się zatem po kolei na historycznych już wejściach, które spotkamy wyłącznie w najstarszych urządzeniach.

Composite video

Najpopularniejsze historycznie, ale także oferujące najgorszą jakość obrazu. W zamierzchłych czasach zazwyczaj służyło do podłączenia magnetowidu lub kamery wideo. Gniazdo wideo oraz wtyk oznaczane jest kolorem żółtym. Standard RCA wykorzystywany jest przede wszystkim do przesyłania sygnału audio, wtyk z czerwonym kolorem oznacza kanał prawy, z białym kanał lewy.
Cały sygnał wideo jest przesyłany jednym przewodem (stąd nazwa composite – zespolony). Aby taki sygnał został wyświetlony, urządzenie musi odfiltrować pojedyncze składowe: sygnał luminancji (informacja o jasności) oraz sygnał chrominancji (informacja o kolorze). Odbywa się to za pomocą filtru grzebieniowego, którego działanie wprowadza straty. Ograniczenia sygnału composite są znaczne: maksymalna rozdzielczość w poziomie wynosi tylko 240 linii. Oznacza to, że nawet gdy sygnał źródłowy będzie miał wyższą rozdzielczość, sam kabel wprowadzi degradację sygnału. Kabel composite nie jest w stanie przenieść sygnału HDTV, a także progresywnego: sygnał progresywny zostanie wyświetlony jako z przeplotem. Odradzamy stosować ze względu na najniższą jakość obrazu. Używać wyłącznie do celów serwisowych.

S-video

Może być oznaczane także jako SVHS. Ten standard przesyłania sygnału wiele lat temu był popularny wśród odbiorników satelitarnych, odtwarzaczy DVD oraz magnetowidów S-VHS. Został wprowadzony przez JVC ponad 30 lat temu. Oferuje znacznie lepszą jakość aniżeli composite, gdyż sygnały luminancji Y i chrominancji C, przesyłane są oddzielnie. W ten sposób udaje się uniknąć włączania w tor filtru grzebieniowego i pogorszenia jakości. Oddzielne przesyłanie sygnałów Y i C oznacza zwiększenie pasma transmisji i zmniejszenie przesłuchów. Dzięki temu maksymalna rozdzielczość pozioma wynosi około 400 linii. Mniejszy przesłuch oznacza mniejsze szumy obrazu w stosunku do sygnału composite a także mniejsze zniekształcenia kolorów. Jednakże ten standard nie jest w stanie przenieść sygnału HDTV oraz progresywnego.

Component video

Sygnał do tych wejść dostarczany jest za pomocą trzech kabli koncentrycznych zakończonych wtykami RCA lub BNC (głównie w urządzeniach profesjonalnych lub wysokiej klasy). Sygnał wideo jest rozdzielony na trzy składowe: Y – luminancję (wtyk oznaczony na zielono),  oraz składowe różnicowe kolorów Pb (Cb) – niebieską (niebieski wtyk) oraz Pr (Cr) – czerwoną (czerwony wtyk). Informacje o kolorze zielonym otrzymujemy na podstawie przekształceń matematycznych Pb oraz Pr. Należy pamiętać, iż obraz DVD jak i większość obrazów wideo zakodowany jest właśnie jako sygnał component wideo (różnicowy). Oznacza to, iż za pomocą kabla componentowego jesteśmy w stanie doprowadzić go w postaci cyfrowej bez konieczności obróbki i przetwarzania przez układy wejściowe projektora. W ten sposób w stosunku do poprzednich standardów ten oferuje nieporównywalnie wyższą jakość obrazu, niewiele ustępuje pod tym względem DVI. Standard component oczywiście jest w stanie dostarczyć sygnał o każdej rozdzielczości i jest kompatybilny z HDTV oraz sygnałem progresywnym.
Można spotkać się z wieloma oznaczeniami sygnału component: YUV, Y B-Y R-Y, YIQ (jest to amerykańskie oznaczenie YUV: dla systemu NTSC), YPbPr oraz YCbCr. Na dodatek, nie każde oznacza ten sam sygnał.

Generalnie można spotkać się z dwoma oznaczeniami YPbPr oraz YCbCr. Szkoła angielska uznaje, że oznaczenie YPbPr jest przyporządkowane sygnałowi cyfrowemu a YCbCr analogowemu. Natomiast amerykanie używają symboliki odwrotnej lub też określają YCbCr jako sygnał z przeplotem, a YPbPr jako progresywny.

RGB / VGA / DSUB-15

Sygnał jest dostarczany przez 15 pinowe złącze, oznaczane także jako DSUB-15. Najczęściej wykorzystywany do przesyłania sygnału analogowego RGB z komputera do monitora.
W tym momencie należy wprowadzić kilka nowych pojęć i może to wywołać małe zamieszanie: wyróżniamy trzy typy sygnału RGB: RGB, RGBs lub oznaczane także jako RGB H/V oraz RGBHV. Należy jeszcze tylko nadmienić, iż zazwyczaj kiedy myślimy o sygnale RGB i który jest najczęściej wykorzystywany, mówimy właśnie o RGBHV.

Sygnał RGB tak jak sygnał typu component YPbPr wykorzystuje trzy żyły. Nie jest to jednak ten sam sygnał. Rozdziela on sygnał na trzy oddzielne składowe kolorów: R- czerwony, G – zielony oraz B – niebieski. Jednak nie jak w przypadku sygnału YPbPr informacja o luminancji każdego koloru jest przesyłana wraz z kolorem (dlatego też sygnały Pb oraz Pr są nazywane sygnałami różnicowymi B-Y oraz R-Y). Informacja o synchronizacji jest przesyłana wraz z kolorem zielonym, dlatego też ten typ sygnału RGB jest czasami nazywany jako RGB z synchronizacją na zielonym.

Sygnał RGBs lub RGBH/V do przesyłania sygnału synchronizacji pionowej oraz poziomej wykorzystuje czwarty przewód oznaczany H/V. Reszta sygnałów jest przesyłana tak jak w poprzednim przypadku. Ostatni typ RGBHV wykorzystuje pięć przewodów: sygnał synchronizacji został rozdzielony na dwie części: synchronizację pionową oraz poziomą. Takim właśnie sposobem jest przesyłany sygnał komputerowy do monitora.

Jednak, aby skomplikować jeszcze bardziej sprawę należy wspomnieć, iż czasami do gniazda VGA 15 pinowego można oprócz tych trzech typów sygnałów RGB podłączyć także sygnał component YPbPr. Dlaczego? Robią tak producenci projektorów ze względu na oszczędność miejsca: trzy złącza RCA zajmują znacznie więcej miejsca. Sam projektor już zajmie się rozpoznaniem odpowiedniego typu sygnału. W takim przypadku należy zapoznać się z instrukcją obsługi danego urządzenia – jakie złącza obsługują jakie standardy sygnałów.

DVI – złącze cyfrowe

Interfejs DVI (z ang. Digital Visual Interface) został opracowany przez Intela i pierwotnie został pomyślany dla cyfrowej transmisji sygnałów wizyjnych pomiędzy komputerem a panelami LCD i jako alternatywa dla transmisji analogowej. Jednak ze względu na jego dobre parametry wykorzystano go także w innych dziedzinach technik multimedialnych. Służy więc teraz do przesyłania, w postaci cyfrowej, nieskompresowanego sygnału wideo między urządzeniami elektronicznymi takimi jak komputer, odtwarzacz DVD i projektor, ekran plazmowy czy panel LCD.

złącze DVI

Wyróżnia się trzy typy złącz DVI:
DVI-D – transmisja sygnałów cyfrowych
DVI-I – transmisja sygnałów zarówno analogowych jak i cyfrowych.
DVI-A – transmisja sygnałów analogowych

W przypadku standardów DVI-D oraz DVI-I rozróżnia się jeszcze typ Single i Dual Link.

Kable DVI-D są przeznaczone do transmisji tylko cyfrowego sygnału: cyfrowego RGBHV oraz cyfrowego sygnału component YCbCr.

Kable DVI-I pozwalają także na przesył sygnału analogowego RGBHV – pełnego RGB z oddzielnym sygnałem synchronizacji pionowej oraz poziomej oraz analogowego component YPbPr.

Kable DVI-I posiadają w sumie 29 pinów z czego 6 wykorzystanych jest na transmisję sygnału analogowego RGBHV.

Kable DVI-A przeznaczone są do przesyłania sygnału wideo do analogowych urządzeń projekcyjnych. Pozwalają na transmisję sygnału o parametrach lepszych od standardowego formatu VGA. Standard ten nie jest jednak szeroko rozpowszechniony i wykorzystywany.

Jakie są parametry standardu DVI:
– pasmo transmisji wynoszące 165MHz dla kabli single link (przesyłanie informacji o 165milionach pikseli na sekundę z dokładnością 24 bitową), dla kabli dual link pasmo wynosi 2 x 165MHz
– 3 kanały transmisji dla kabli single link co daje możliwość przesłania jednego sygnału wideo, 6 dla kabli dual link – dzięki temu jednym przewodem można przesłać 2 sygnały wideo jednocześnie
– Maksymalna rozdzielczość przesyłanego sygnału wideo wynosi 1920 x 1080 przy 85Hz odświeżania co daje przepływność 9,9Gb/s dla kabli dual link, natomiast dla kabli single link rozdzielczość ta wynosi 1280 x 1024 przy 85 Hz i przepływność 4,95Gb/s

Ze względu na bardzo duże pasmo transmisji standard DVI ma pewne ograniczenia. Standardowe przewody DVI pozwalają na bezstratną transmisję sygnału na odległość do 7.5m. Przewody dłuższe nie są już rekomendowane przez DDWG gdyż mogą wprowadzić straty i degradację jakości obrazu. Należy także pamiętać, iż jakość przesyłu zależy od parametrów i wydajności współpracujących urządzeń. Dlatego też w przypadku kiedy zależy nam na bezstratnej transmisji sygnału o dużej przepływności na większe odległości zaleca się używać specjalistycznych, bardzo wysokiej jakości przewodów, zaprojektowanych dokładnie do takich zastosowań.